zondag, 16 november 2014 00:00

Kleurfase buizerd

Geschreven door Natuurbericht.nl

Zijn er ook domme blondjes onder de buizerds?

De invloed van kleurfasen bij de Buizerd

Bericht uitgegeven door Natuurpunt Studie (België) op donderdag 17 januari 2013
Artikel van Natuurbericht.nl

Buizerd, met glans dé soort waarmee het hoogst aantal vogelkijkers de mist in gaat. Nochtans een algemene roofvogel in Vlaanderen. Maar het verenkleed van Buizerds is heel variërend: je hebt ze in licht, intermediair en donker gekleurde vorm. Geen verschillende soorten of ondersoorten maar genetische kleurvariaties die niet geografisch gebonden zijn. Er wordt al langer vanuit gegaan dat kleurfasen een belangrijke plaats innemen in een vogelleven, maar recent onderzoek bevestigde dat nu.

Er zijn wel meer vogelsoorten die verschillende kleurfasen hebben. Genetisch polymorfisme noemen we het met een 'propere' naam. Het komt voor bij 334 vogelsoorten uit 53 verschillende families. Bij de ene uiteraard al meer en opvallender dan bij de andere. Het bekendste voorbeeld uit onze eigen avifauna is de Buizerd Buteo buteo. Zijn Franse naam 'Buse variable' is op dat vlak dan ook veel sprekender.

Copulerende Buizerds van de intermediaire fase (foto: Dieder Plu)
Copulerende Buizerds van de intermediaire fase (foto: Dieder Plu)

Er was al eerder duidelijk dat kleurvariatie de territoriumkeuze en de aanwezigheid van parasieten beïnvloedt. Recent toonden onderzoekers van de Universiteit van Cambridge echter ook de invloed van kleurvariatie op het vlak van gedrag en reproductie aan. Zo zal de kleurfase van een individu de partnerkeuze beïnvloeden en zelfs de competitieve status bepalen. Een beetje vergelijkbaar met de al langer bekende pikorde bij bv. Kemphanen Philomachus pugnax, die te linken is aan de kleur van hun halskraag.

Bij de Buizerd blijken vooral vogels van de intermediaire fase - de meest ‘typische’ vorm - de beste territoria te bezetten, die zich het verst van menselijke verstoring bevinden. Dat heeft tot gevolg dat ze garant staan voor de hoogste levensreproductie, vergeleken met donkere of lichte Buizerds. Het vermoeden dat zij ook het meest agressief uit de hoek zouden komen en zo hun broedsel meer kansen bieden, klopt echter niet. Om dat te onderzoeken, besteedden de wetenschappers gedurende een 18 jaar durende studie aandacht aan de mate van agressie tegenover andere predatoren (die naast de reproductie ook de eigen overlevingskansen bedreigen) en aan competitief gedrag ten overstaan van concurrerende soortgenoten (wat uitsluitend de voortplanting beïnvloedt), en dit bij elk van de drie kleurfasen.

Licht gekleurde mannetjes zijn, in tegenstelling tot licht gekleurde vrouwtjes, agressiever ten opzichte van predatoren (foto: Raymond De Smet)
Licht gekleurde mannetjes zijn, in tegenstelling tot licht gekleurde vrouwtjes,
agressiever ten opzichte van predatoren (foto: Raymond De Smet)

Uit het onderzoek bleek dat de mannetjes van de lichte fase het meest agressief uit de hoek komen tegen andere predatoren, gevolgd door intermediaire en donkere mannetjes, maar de verschillen tussen die twee laatste zijn eerder klein. Bij vrouwtjes is dat patroon net omgekeerd, daar spannen de donkere vrouwtjes de kroon. Mannetjes zijn doorgaans agressiever dan vrouwtjes, wat enigszins binnen de verwachtingen ligt want vrouwtjes leggen zich volledig toe op het grootbrengen van de jongen. Toch zullen vrouwtjes van een donker paar zich dus vaak agressiever moeten opstellen, wellicht een enigszins afgedwongen ingreep gezien de gematigde reactie van de donkere mannetjes.
Bij de verdediging tegen concurrerende soortgenoten waren de verschillen kleiner en complexer. De belangrijkste bevinding hier was dat de confrontaties het hevigst zijn wanneer de indringer tot dezelfde kleurfase behoort dan de verdediger, mogelijk omdat die als 'de meest gelijke' wordt beschouwd. Dat is zo bij twee van de drie fasen. De competitiviteit varieert in ieder geval meer tussen de fasen onderling, dan individueel binnen één fase.

In een andere studie namen onderzoekers van de Universiteit van Noord-Texas de Giervalk Falco rusticolus onder de loep. Ondanks het feit dat de kleurfasen bij deze soort veel meer geografisch gebonden zijn, komen in West-Groenland drie verschillende kleurfasen voor. Hier blijkt dat witte mannetjes gemiddeld vroeger broeden dan grijze, maar dat geldt niet voor vrouwtjes. Bij broedparen van dezelfde fase was de constante dat witte paartjes het vroegst broeden en het hoogste aantal jongen voortbracht en grijze het laatst met het minst aantal jongen. De intermediaire 'zilveren' Giervalken liggen daar netjes tussenin.

De genetische variatie die aan de basis ligt van het polymorfisme, heeft dus nog veel grotere gevolgen dan tot nu toe werd gedacht. De verschillen uiten zich in gedrag, reproductie, territoriumkeuze en (in het geval van Buizerd) aantrekkingskracht op parasieten, ondanks het feit dat de verschillende kleurfasen tot dezelfde soort behoren en in dezelfde streek voorkomen.

Bron:

      • Boerner M. a O. Krüger, 2009. Agression and fitness differences between plumage morphs in the comon buzzard (Buteo buteo). Behavioral Ecology 20(1), 180 -185.
      • Johnson J. A. & K. K. Burnham, 2013. Timing of breeding and offspring number covary with plumage colour among Gyrfalcons Falco rusticolus. Ibis 155: 177-188.

Tekst: Gerald Driessens
Foto's: Dieder Plu en Raymond De Smet

Lees 8341 keer Laatst aangepast op zaterdag, 06 december 2014 10:51

26 reacties

  • Reactielink Roseanne dinsdag, 20 maart 2018 22:26 Geplaatst door Roseanne

    casino online application
    casinos online
    best us casinos online
    casino online

    Rapporteren
  • Reactielink Gretta zondag, 18 maart 2018 21:00 Geplaatst door Gretta

    casino online application
    casino games free
    best online casino games free
    new usa online casinos 2017

    Rapporteren
  • Reactielink Chanda maandag, 12 maart 2018 22:29 Geplaatst door Chanda

    best fast loans online
    trusted payday loans online
    small personal loans fast
    online loans

    Rapporteren
  • Reactielink Charmain zaterdag, 10 maart 2018 20:56 Geplaatst door Charmain

    cheap car insurance quotes
    auto insurance quotes for individuals
    car insurance companies
    car insurance quotes comparison

    Rapporteren
  • Reactielink Heath zaterdag, 10 maart 2018 19:41 Geplaatst door Heath

    auto insurance quotes canada
    cheap car insurance quotes california
    car insurance quotes usaa
    cheap car insurance

    Rapporteren
  • Reactielink Sophia zaterdag, 10 maart 2018 11:56 Geplaatst door Sophia

    car insurance policy
    cheap car insurance online
    auto insurance quotes for individuals
    cheap car insurance quotes comparison

    Rapporteren
  • Reactielink Britney vrijdag, 02 maart 2018 00:00 Geplaatst door Britney

    play casino games online
    best online casino games free
    vegas casino games
    casino online gambling

    Rapporteren
  • Reactielink Sergio donderdag, 01 maart 2018 21:49 Geplaatst door Sergio

    play casinos
    online casinos 2016
    best online casino games free
    play casinos

    Rapporteren
  • Reactielink Pasquale maandag, 26 februari 2018 18:05 Geplaatst door Pasquale

    free casino games and poker
    casino g
    online casino real money
    vegas casino games

    Rapporteren
  • Reactielink Elvis zondag, 25 februari 2018 17:45 Geplaatst door Elvis

    casinos online
    casino online free
    free casino games and poker
    online casino real money

    Rapporteren

Laat een reactie achter

Zorg ervoor dat u de verplichte (*) velden invult waar dit is aangegeven. HTML code is niet toegestaan.

Selecteer een categorie

Meer roofvogel artikelen

Populaire artikelen